مجله‌ای برای دوست‌داران علم و طبیعت زمین و آسمان

ظهور دنباله‌داری نسبتا پرنور در آسمان

دنباله‌دار 21P/Giacobini-Zinner را در شب‌های پیش رو رصد کنید.

Michael Jäger
398

دنباله‌دارهای پرتعداد و اغلب کم‌نوری هر سال در آسمان گشت‌وگذار می‌کنند. این در حالی است که برای دیدن دنباله‌دارهای بسیار پرنور و باشکوه باید سال‌ها صبر کرد و بیشتر دنباله‌دارها تنها با تلسکوپ، و آن‌ هم تلسکوپ‌های آماتوری بزرگ، دیده می‌شوند.

این شب‌ها اما استثنایی جذاب در آسمان می‌درخشد. دنباله‌دار ۲۱P/Giacobini-Zinner که هر ۶/۶ سال یک بار به دور خورشید می‌گردد ۱۹-۲۰ شهریور به فاصله‌ی کمتر از ۶۰ میلیون کیلومتری زمین می‌رسد و اکنون شرایط رصدی بسیار خوبی دارد.

تصویری تلسکوپی از دنباله‌دار ۲۱P/Giacobini-Zinner. عکس از Michael Jäger.

پیش‌بینی می‌شود قدر این دنباله‌دار در هفته‌های پیش رو به هفت برسد. بنابراین می‌توان آن را سوژه‌ای آسان حتی برای دوربین‌های دوچشمی کوچک (با قطر دهانه‌ی پنجاه میلی‌متر) دانست. در حالی که با تلسکوپ‌های بزرگ‌تر حتی می‌توان دم این دنباله‌دار را مشاهده کرد.

دنباله‌دار ۲۱P/Giacobini-Zinner در شب‌های پیش رو در صورت فلکی ارابه‌ران قرار خواهد داشت. با نزدیک شدن به نیمه‌شب و افزایش ارتفاع دنباله‌دار می‌توانید شانس خود را برای دیدن آن امتحان کنید.

نقشه‌ی رصدی دنباله‌دار ۲۱P/Giacobini-Zinner. موقعیت دنباله‌دار در بازه‌های پنج روزه و در ساعت ۰۴:۳۰ بامداد به وقت ایران مشخص شده است. Credit: SkyMap software, Bob King

از ۱۴ تا پایان شهریور فرصت بسیار خوبی است تا بدون مزاحمت نور ماه ۲۱P/Giacobini-Zinner را رصد کنید. در این زمان دنباله‌دار از صورت فلکی ارابه‌ران به سمت صورت فلکی دوپیکر جابه‌جا خواهد شد. در کنار رصد ۲۱P/Giacobini-Zinner می‌توانید در آسمان صبحگاهی ستاره‌های پرنور و صورت‌های فلکی زمستانی، مانند جبار و ستاره‌ی شباهنگ، را نیز در آسمان ببینید.

این دنباله‌دار در مسیر حرکت خود از کنار چند خوشه‌ی ستاره‌ای پرنور نیز گذر خواهد کرد. بیست شهریور می‌توانید ۲۱P/Giacobini-Zinner را در نزدیکی خوشه‌ی ستاره‌ای M37 ببینید و ۲۴ شهریور نیز می‌توانید نظاره‌گر ملاقات این دنباله‌دار با خوشه‌ی M35 باشید.

۲۱P/Giacobini-Zinner درست از میان خوشه‌ی M35 عبور خواهد کرد. البته متاسفانه زمان عبور دنباله‌دار از میان ستاره‌های این خوشه برای رصدگران ایرانی مساعد نیست و این اتفاق درست در میانه‌ی روز رخ خواهد داد. با این حال می‌توانید در سحرگاه و پیش از طلوع خورشید نظاره‌گر این مقارنه‌ی جذاب باشید.

دنباله‌دار ۲۱P/Giacobini-Zinner در سال ۱۹۰۰ میلادی کشف شده است و از آن زمان تا کنون و تقریبا در هر زمانی که این دنباله‌دار به فاصله‌ی نزدیکی از زمین رسیده رصد شده است. در طول این سال‌ها اخترشناسان چند بار شاهد فوران ۲۱P/Giacobini-Zinner و افزایش درخشش ناگهانی آن بوده‌اند. بنابراین می‌توان انتظار داشت که امسال نیز شاهد فوران این دنباله‌دار و افزایش درخشش آن باشیم.

غبار به جامانده از دنباله‌دار ۲۱P/Giacobini-Zinner عامل پدید آمدن بارش شهابی اژدهایی است که در نیمه‌ی مهر به اوج فعالیت خود می‌رسد. بارش شهابی اژدهایی به جز در برخی موارد خاص فعالیت چندانی ندارد و حتی در اوج بارش نمی‌توان انتظار دیدن شهاب‌های پرشماری را داشت. پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهند امسال نیز فعالیت خاصی از بارش اژدهایی رخ نخواهد داد.

 

از فروشگاه آسمان شب دیدن کنید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.