مجله‌ای برای دوست‌داران علم و طبیعت زمین و آسمان

اودیسه مریخ از اسرار فوبوس می‌گوید

742

فضاپیمای اودیسه مریخ ناسا پس از ۱۶ سال گردش حول مدار سیاره سرخ، نخستین عکسهای قمر فوبوس، یکی از دو ماه سیاره مریخ را به ثبت رساند.

کاوشگر اودیسه مریخ ، اکتبر ۲۰۰۱ به مدار مریخ رسید و قدیمی ترین فضاپیمای عملیاتی در سیاره سرخ است. از زمان ورود به مدار مریخ، این فضاپیما تنها تصاویر و داده ها و اطلاعاتی از سطح مریخ برای زمین ارسال کرده است و دوربین های آن به سمت دو قمر کوچک سیاره سرخ نشانه نرفته بود. اما در ۲۹ سپتامبر ۲۰۱۷، کاوشگر اودیسه مریخ اولین تصاویر خود را از قمر سیب زمینی شکل مریخ، فوبوس به ثبت رساند.

دوربین سامانه تصویربرداری عایق حرارتی (THEMIS) این فضاپیما با ارائه تصاویر در طیف های نور مرئی و مادون قرمز از سطح سیاره به محققان در مطالعه ترکیبات سطح مریخ کمک کرده است. در حال حاضر اودیسه مریخ نشان داده که قادر به تصویربرداری از قمرها نیز می باشد، ادامه ماموریت اودیسه می‌تواند مشاهدات مشابهی از هر دو ماه مریخ، فوبوس و دیموس داشته باشد.

 

جفری پولوت، دانشمند پروژه اودیسه مریخ ، در بیانیه ای گفت: “ما اکنون توانایی چرخش فضاپیما برای مشاهدات به وسیله سامانه تصویربرداری حرارتی THEMIS را داریم.” وی افزود:علاقه مندی به فوبوس به دلیل احتمال اینکه فضانوردان آینده بتوانند از آن به عنوان پایگاه برای مأموریت به مریخ استفاده کنند، وجود دارد.

در حالی که فضاپیماها و کاوشگرهای دیگر در سطح و مدارمریخ در گذشته از فوبوس عکسبرداری کرده اند، این اولین بار است که کاوشگری تصاویر مادون قرمز از ماه سیاره مریخ به ثبت رسانده است.

با بررسی فوبوس با استفاده از ابزار تصویربرداری پیشرفته THEMIS ، دانشمندان ناسا می توانند ببینند که چگونه دما در سطح قمر تغییر می کند، به خصوص هنگامی که خورشید بر فراز این قمر طلوع می کند.

ویکتور همیلتون، قائم مقام معاون پژوهشی پروژه تصویربرداری THEMIS، در بیانیه ای گفت: “بخشی از چهره مشاهده شده فوبوس در تاریکی پیش از طلوع خورشید بود و بخش دیگر در نور روز.” همچنین محققان ناسا بیان کردند: نمای مادون قرمز فوبوس در طلوع خورشید اطلاعاتی در مورد چگونگی سریع تر گرم شدن قمر ، که مربوط به ساختار و بافت سطح آن است، ارائه می دهد. همانند زمین، مناطق مملو از شن و غبار سریع تر از مناطق سنگی و صخره‌ای گرم می شوند. همیلتون افزود: “مشاهدات منطقه ای از قمر، قبل از طلوع خورشید بسیار مفید است زیرا تمام حرارت خورشیدی دریافت شده توسط سطح قمر در روز گذشته به حداقل خود رسیده است.” به واسطه تصاویر، همانطور که از ناحیه پیش از طلوع به منطقه روز می روید و آن را بررسی می کنید، می توانید رفتار گرما را تماشا کنید. مناطقی که سریع گرم می شود، به احتمال زیاد صخره ‌ای و سنگی نیستند و در عوض تشکیل یافته از شن و غبار می‌باشند.

تصویر حرارتی از فوبوس، ترکیبی از تصاویر مادون قرمز و نور مرئی توسط دوربین THEMIS کاوشگر اودیسه مریخ ناسا در ۲۹ سپتامبر۲۰۱۷ ثبت شده است.

دانشمندان معتقدند فوبوس از مواد مشابه کندریت های کربناته نوع I یا II ساخته شده است، چیزی که سیارک ها در منظومه شمسی از آن ایجاد شده اند و به واسطه برخوردهای شهابسنگی به سایر کرات و اقمار آورده اند. سنگ های داخلی آن بیشتر شبیه یک توده سنگ آهکی متمایل به سنگ جامد است و سطح آن حدود ۱ متر از پودر گرد و غبار پوشیده شده است – دانشمندان معتقدند که این می تواند نتیجه اثرات و برخورد شهاب سنگ ها با سطح قمر باشد.

دانشمندان می توانند با تصاویر و نقشه های حرارتی جدید فوبوس، ترکیب مواد معدنی آن را بیاموزند و از جزئیات مربوط به بافت سطح آن آگاه شوند. اکنون که این تیم نشان داده است که اودیسه مریخ می تواند با چرخش ایمن به مشاهده اقمار مریخ بپردازد، مجموعه‌ای از برنامه ریزی ها برای مشاهدات آینده دو قمر فوبوس و دیموس صورت خواهد گرفت.

فوبوس و دیموس دو قمر کوچک مریخ می باشند که براساس نظریات دانشمندان سیاره شناس، سیارک هایی بودند که به دام گرانش سیاره سرخ افتاده اند. به لحاط اندازه فوبوس بزرگتر از همتای دیگر خود می‌باشد.

نویسنده: مرصاد جعفری

از فروشگاه آسمان شب دیدن کنید

منبع Space

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.