مجله‌ای برای دوست‌داران علم و طبیعت زمین و آسمان

نگاه تیزبین ویستا به ابر ماژلانی کوچک

ESO/VISTA VMC
800

ابر ماژلانی کوچک

با کلیک بر روی تصویر می‌توانید عکس را در اندازه‌ی بزرگ‌تر و جذاب‌تری ببینید.
Credit: ESO/VISTA VMC

ابر ماژلانی کوچک یکی از نشانه‌های بارز آسمان جنوبی است که می‌توان آن را به راحتی با چشم غیرمسلح رصد کرد. اما ابرهای غبار میان‌ستاره‌ایِ این کهکشان اجازه‌ نمی‌دهد تا تلسکوپ‌های نور مرئی بتوانند تصاویر دقیقی از آن تهیه کنند. اکنون در این تصویر جدید تلسکوپ فروسرخ ویستا (VISTA) نمایی خیره‌کننده از ابر ماژلانی کوچک ثبت شده است که در آن نور میلیون‌ها ستاره راه خود را از میان غبار باز کرده‌ و چهره‌ی جدیدی از این کهکشان را به نمایش گذاشته‌اند.

ابر ماژلانی کوچک و ابر ماژلانیِ بزرگ کهکشان‌های کوتوله‌ای هستند که نزدیک‌ترین همسایگان کیهانی کهکشان ما، راه شیری، به شمار می‌روند. ابر ماژلانی کوچک حدود ۲۰۰ هزار سال نوری از ما فاصله دارد و دلیل شکل نامنظمش برهم‌کنش‌های آن با کهکشان راه شیری و دیگر کهکشان‌های نزدیک است.

فاصله نسبتا کم ابر ماژلانی کوچک از ما آن را به سوژه‌ای عالی برای مطالعه چگونگی شکل‌گیری ستاره‌ها و تکامل‌شان تبدیل می‌کند. اما یکی از مشکلات اصلی که سد راه انجام رصدهای دقیق از شکل‌گیری ستاره‌ها در کهکشان‌ها می‌شود غبار میان‌ستاره‌ای است. ابرهایی گسترده‌ از ذرات کوچکی که برخی از پرتوهای تابش‌شده از ستاره‌ها را، به خصوص در طول موج مرئی، پراکنده و جذب می‌کنند. ابر ماژلانی کوچک کهکشانی سرشار از غبار است و برای رسیدن به نمایی قابل قبول از ستاره‌های آن باید از تلسکوپ‌های فروسرخ استفاده کرد. چرا که غبار میان‌ستاره‌ای در این طول موج شفاف به نظر می‌رسد و دیگر مانعی برای رصد نواحی داخلی کهکشان نیست.

ویستا

ویستا یا تلسکوپ نقشه‌برداری فروسرخ و مرئی (VISTA) در پروژه‌ی نقشه‌برداری از ابرهای ماژلانی رصدهایی در راستای مطالعهٔ تاریخچه‌ی تشکیل ستاره‌های این دو کهکشان انجام داد و همچنین از ساختارهای سه‌بعدی آن‌ها نقشه‌برداری کرد. در تصویر بالا که یکی از نتایج این پروژه است میلیون‌ها ستاره ابر ماژلانیِ کوچک به تصویر کشیده‌ شده‌اند که نمایی بی‌نظیر از این کهکشان‌ها را، با پشت سر گذاشتن غبار میان‌ستاره‌ای، ایجاد کرده‌اند.

علاوه بر ستاره‌های ابر ماژلانی کوچک هزاران کهکشان پس‌زمینه و چند خوشه‌ی ستاره‌ای پرنور نیز در تصویر ثبت شده‌اند. در سمت راست تصویر خوشه‌ی کروی ۴۷ توکان، که از ابر ماژلانی کوچک بسیار به ما نزدیک‌تر است،‌ دیده می‌شود.

این تصویر جزء نتایج اولیه این پروژه است و باید منتظر ادامه‌ی نقشه‌برداری از ابرهای ماژلانی و امتشافات جدید بود.

از فروشگاه آسمان شب دیدن کنید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.